dinsdag 25 april 2017

Felix Weingartner 5: Bach (Columbia, 1939)


Felix Weingartner, voluit Paul Felix Weingartner, Edler von Münzberg (Zara, 02.06.1863 - Winterthur, 07.05.1942): Oostenrijks dirigent, componist en pianist. Studeerde bij Wilhelm Mayer (1831-1898), die ook les gaf aan Ferruccio Busoni, en had les van Carl Reinecke en Salomon Jadassohn. Werd in Weimar een van de leerlingen van Franz Liszt.
1884: Liszt hielp met de productie van de opvoering van Weingartners opera Sakuntala. Werd dirigent bij de opera van Königsberg
1885-1887: Kapellmeister in Danzig
1887-1889: Hamburg
1889-1891: Mannheim
1902: dirigeerde in Mannheim alle 9 symfonieën van Beethoven
1907-1910: Wiener Hofoper, als opvolger van Gustav Mahler
1908-1927: Wiener Philharmoniker
1912-1914: Kapellmeister in Hamburg (opnieuw), en Boston Opera Company (U.S.A.)
1927-1934: Bazel Symfonie-Orkest
Weingartner gaf ook les (o.m. aan Paul Sacher en Josef Krips). Hij gebruikte daarbij filmopnamen van zichzelf als didactisch hulpmiddel. Op Facebook staat een filmpje waarop we Weingartner de ouverture van Der Freischütz van Weber zien dirigeren, met Marcel Moyse als fluitist in het orkest. We zien een sobere manier van dirigeren.

Weingartner componeerde 11 opera's, 7 symfonieën, 4 symfonische gedichten, liederen en kamermuziek in een laat-romantische stijl.

Hij was de eerste die alle 9 symfonieën van Beethoven op de plaat zette, en de tweede (na Leopold Stokowski) die de 4 symfonieën van Brahms opnam. 
Een dirigent, dichter in de sfeer van Toscanini dan in de sfeer van Furtwängler. Een hekel aan overdreven geromantiseer en tempi e.d., om die reden felle kritiek op Hans vond Bülow. Verfrissend, zeker gezien de tijd waarin hij dirigeerde. 
In 1910 en 1913 nam hij enkele platen op met zijn 3e vrouw mezzo-sopraan Lucille Marcel (1877-1921) (hij is in totaal 5 keer getrouwd geweest) en nog 2 orkestplaten in 1914. Vanaf juni 1923 tot februari 1940 heeft hij veel complete werken voor Columbia opgenomen. 



1  J.S.Bach: Suite no.3 in D BWV 1068    17:54
    ouverture - air - gavotte - bourrée - gigue
    Orchestre de la Sociétédes Concerts du Conservatoire, Paris 
    Felix Weingartner, dirigent
    78t 30 cm: Columbia LX 8480-2  (automatische koppeling)
    CLX 2154-3; 2155-2; 2153-1; 2156-2; 2157-1
    Opname 11-05-1939

2  Luigi Boccherini: uit Kwintet in E: Menuet op.13 n0.5    3:17
    78t 30 cm: Columbia LX 8482    CLX 2164-1
    Opname 11-05-1939

Download mp3

donderdag 20 april 2017

Charles Münch: Honegger (DG, 1942, 1944)

Charles Münch

Charles Münch (1891-1968): in de Elzas (Duitse deel, na 1919 Frans) geboren dirigent en violist. Broer van dirigent Fritz Münch, neef van dirigent en componist Hans Münch. Zijn vader was organist en koordirigent Ernst Münch (1859-1928). Studeerde viool bij Carl Flesch (Berlijn) en Lucien Capet (Parijs). Vocht in het Duitse leger tijdens de eerste wereldoorlog,  overleefde een gifgas-aanval in Péronne en werd gewond in Verdun. 
1920: aanstelling als viooldocent aan het conservatorium van Strassbourg.
1926-1933: Was concertmeester onder Hermann Abendroth, Wilhelm Furtwängler en Bruno Walter. Debuut als dirigent in 1932. Daarna bij veel Franse orkesten gedirigeerd, o.a.:
1935-1938: dirigent van Société Philharmonique de Paris, daarna directeur;
1937-1946: Orchestre de la Société des Concerts du Conservatoire
1937-1945: gaf directie aan het Conservatoire de Paris
1949-1962: dirigent van Boston Symphony Orchestra
1951-1962: directeur van Tanglewood Music Festival
Münch was pleitbezorger van eigentijdse Franse muziek. Bevriend met o.a. Arthur Honegger, Albert Roussel, Francis Poulenc en Florent Schmidt.
1954: zijn boek "Je suis chef d'orchestre" uitgebracht in Frankrijk.

Arthur Honegger
De tweede symfonie van Arthur Honegger voor strijkorkest en trompet was besteld door de Zwitser Paul Sacher voor het 10-jarig bestaan van het Kamerorkest van Basel. Het debuut vond plaats op 18 mei 1942 o.l.v. Paul Sacher. 
Kijk hier voor een upload van Honegger's Cantate de Noel, gedirigeerd door Sacher in een Philips-opname uit 1954.
Van Honegger komt de cynische quote: "Het publiek wil geen nieuwe muziek. Het belangrijkste dat het eist van een componist is dat hij dood is".

Nr
Deel
Matrijs
Disque Gramophone
Opname
01
1
2LA 3855-1
W-1600
1942 10 15
02
1
2LA 3856-1
1942 10 16
03
1, 2
2LA 3857-3
W-1601
1944 03 01

04
2
2LA 3858-2
05
3
2LA 3859-2
W-1602
1942 10 16

06
3
2LA 3860-1

Arthur Honegger: Symphonie no.2 pour orchestre à cordes et trompette (1941)
1  molto moderato - allegro    10:09
2  adagio mesto    7:01
3  vivace non troppo    4:51
Orchestre de la Société des Concerts du Conservatoire, Paris 
o.l.v. Charles Münch
Disque Gramophone W-1600 ~ W-1602
Totale tijd:   22:01


Download mp3

zaterdag 15 april 2017

Archie Camden, Hamilton Harty: Mozart KV 191 (Columbia, 1926)

Archie Camden in 1953

Een zeer bekende opname van het fagotconcert van Mozart uit 1926. Archie Camden is geweldig op dreef: in de cadens van het derde deel komen in sneltreinvaart enkele fragmenten uit Mozart-opera's voorbij. En wat een prachtige opname voor een bijna 90 jaar oude opname! Geweldige klank van de fagot. Het spelplezier spat ervan af.

Archie Camden (Newark, 09.03.1888 - Wheathampstead, 16.02.1979): Engels fagottist. Kreeg op zijn 15e een beurs van Hans Richter en ging in Manchester studeren bij de  Weense fagottist Otto Schieder. Hij speelde vanaf 1906 samen met Schieder in het Hallé Orchestra en verving hem in 1914 als eerste fagottist. 
1933-1946: BBC Symphony Orchestra. 
Daarna Royal Philharmonic Orchestra.
Ook gaf hij les aan de conservatoria van Manchester (1914-1933) en Londen.
Hij bleef professioneel actief tot zijn 80ste en had dus een carrière van ca. 65 jaar!
Archie Camden schreef een boek: Bassoon technique (1962). 
Hij was getrouwd met de celliste, pianiste en componiste Jan Kerrison. Zijn twee zonen waren bekende musici: Kerry (1936-2010) was fagottist, Anthony (1938-2006) was hoboïst.

Andere opnamen van de Ierse dirigent Hamilton Harty (04.12.1879 - 19.02.1941) op mijn blog vind je hier.



Wolfgang Amadeus Mozart: Fagotconcert in Bes KV 191 (1774)    19:19
1  allegro    7:21
2  andante ma adagio    7:16
3  rondo: tempo di minuetto    4:42
Archie Camden, fagot; orkest o.l.v. Hamilton Harty
78t 30 cm: Columbia L 1824-1826   (W)AX 1387-1391
Opname 30-03-1926

Jean Baptiste Senaillé, arr. Archie Camden
4  allegro spirito    2:10
Archie Camden, fagot; orkest o.l.v. Hamilton Harty
78t 30 cm: Columbia L 1826   (W)AX 1392
Opname 30-03-1926

Download mp3

maandag 10 april 2017

Nico Treep, AVRO Orkest (Columbia, 1929) + discografie


Nico Treep (Groningen, 1897 - Blaricum, 18.06.1945): Nederlands violist en dirigent. Leerling van Louis Zimmermann.
1925 eerste violist van het Gesellschaft der Musikfreunde in Wenen. 
1926: Treep formeerde een speciaal omroeporkestje voor de Hilversumsche Draadlooze Omroep om populaire en licht-klassieke muziek te spelen. De AVRO vormde dit orkest om tot een volwaardig omroeporkest: het HDO Omroeporkest. Dit orkest bestond hoofdzakelijk uit leden van het Tuschinsky Bioscooporkest, die werkloos dreigden te worden vanwege de opkomst van de geluidsfilm.
Treep is 2x getrouwd geweest: met Madeleine Vink (1921-1931) en met zangeres Hélène Cals (1932-1937, tot haar dood).


AVRO-Bode 29-09-1933 jaargang 6 nr 39

Ik heb geprobeerd op basis van de CHARM database en de Classical Discography van Michael Gray een voorlopige discografie samen te stellen van de opnamen die Nico Treep voor Columbia in 1929 gemaakt heeft, zie onderstaand schema.
Hij heeft met het AVRO orkest 21 plaatkanten opgenomen, die ook alle zijn uitgebracht. 
Er staan enige inconsistenties in de databases, m.n. wat betreft de bestelnummers. Voor correcties en/of aanvullingen houd ik me aanbevolen.


Nr
Titel
Matrijsnr
Bestelnr
Columbia
Opname
01
J.Strauss: Kaiserwalzer
WFX 187
D 17206
1929 06 08
02
Waldteufel: Etincelles op.229
WFX 188
D 17208
03
Delibes – “Le roi l’a dit”
WFX 189
D 17205
04
Gounod – “Faust”: Balletmuziek deel 1
WFX 190
D 17203
05
Gounod – “Faust”: Balletmuziek deel 2
WFX 191
D 17203
06
Gounod – “Faust”: Balletmuziek
WFX 192
D 17204?
D 17207?
07
Gounod – “Faust”: Ballet music
WFX 193
D 17204
08
Grieg: Heart’s wounds op.34 no.1
WFX 194
D 17207
09
Grieg: The last spring op.34 no.2
WFX 195
D 17209
10
Wagner – “Tannhäuser”: Pilgrims chorus
WFX 196
D 17197
1929 06 09
11
Gounod – “Faust”: Soldiers chorus
WFX 197
D 17194?
12
J. Strauss: An der schönen blauen Donau
WFX 198
D 17195
13
Beets: Matrozenlied
WFX 199
D 17195
14
Sousa: Diplomats march
WFX 200
D 17199
15
Kindergedachten
WFX 201
D 17199
16
Nicolai – “Die lustigen Weiber von Windsor”: ouverture
WFX 202
D 17208
1929 06 10
17
Nicolai – “Die lustigen Weiber von Windsor”: ouverture
WFX 203
D 17208
18
Kéler: Hongaarse blijspel-ouverture op.108
WFX 204
D 17205
19
Massenet: Sous les tilleuls
WFX 205
D 17210
20
Järnefeldt: Berceuse in g
WFX 206
D 17210
21
Delibes – “Le roi l’a dit”: Ouverture
WFX 207
D 17205



A.V.R.O. Orkest o.l.v. Nico Treep:

1  Gounod: Balletmuziek uit "Faust"    7:31
    78t 30 cm: Columbia D 17203   WFX 190 / WFX 191
    Opname 08-06-1929

2  Léo Delibes: "Le Roi l'a dit"    4:40
3  Béla Kéler: Hongaarsche blijspel ouverture    3:57
    78t 30 cm: Columbia D 17205   WFX 189 / WFX 204    
    Opname 08-06-1929 / 10-06-1929

Download mp3

dinsdag 4 april 2017

Leon Goossens, hobo: Händel, D. Scarlatti, Albinoni, Pierné (HMV, Columbia)


Het is tijd om enkele 78t.platen te uploaden die ik heb van de wereldberoemde Engelse hoboïst Leon Goossens (12.06.1897 - 13.02.1988). Zijn grootvader, Eugène Goossens (1845-1906), violist en dirigent, emigreerde vanuit België naar Engeland. Zijn zoon Eugène Goossens II (1867-1958), ook dirigent en violist, had buiten Leon nog 4 kinderen die allen musici werden:
Eugene Goossens III (1893-1962), dirigent en componist
Marie Goossens (1894-1991), harpiste
Adolphe Anthony Goossens (1896-1916), hoornist, gesneuveld in de eerste wereldoorlog
Sidonie Goossens (1899-2004), harpiste.

Tijdens de eerste oorlog sneuvelde zijn broer en werd hijzelf zwaar gewond.
Hij speelde vanaf z'n 15e in het Queen's Hall Orchestra o.l.v. Sir Henry J. Wood, en vanaf 1932 in het London Philharmonic Orchestra o.l.v. Sir Thomas Beecham.
Veel componisten hebben werk voor hem geschreven, zoals Sir Edward Elgar, Ralph Vaughan Williams, Rutland Boughton, zijn broer Eugene Goossens III, Gordon Jacob, Malcolm Arnold, Cyril Scott, Sir Arnold Bax, Sir Arthur Bliss en Benjamin Britten.
Hij had veel leerlingen, w.o. Evelyn Barbirolli-Rothwell, Joy Boughton (dochter van de componist Rutland Boughton) en Peter Graeme.
Het hoboconcert van Vaughan Williams is overigens een van mijn favorieten.
In 1962 had hij een zwaar auto-ongeluk, waardoor hij enige jaren niet kon spelen.


Walter Susskind (01.05.1913 - 25.03.1980), ook in het begin van zijn carrière Walter Süsskind: in Praag geboren dirigent en componist. Zijn vader was muziekcriticus, zijn moeder pianolerares. Op het conservatorium had hij les van Josef Suk (schoonzoon van Dvorák) en Georg Szell. Twee dagen voor de Duitse invasie vluchtte hij in 1939 naar Engeland. Hij speelde als pianist in het door hem opgerichte Czech Trio. Na de oorlog naturaliseerde hij tot Brits staatsburger. Enkele aanstellingen:
1934-1937: Opera Praag, assistent van Georg Szell
1942-1947: Carl Rosa Opera Company
1946-1952: Scottish Orchestra
1953-1955: Victorian Symphony Orchestra (later het Melbourne S.O. genoemd)
1956-1965: Toronto Symphony Orchestra
1968-1975: Saint Louis Symphony Orchestra
Hij maakte zijn eerste platen in 1944. Er zijn veel opnamen van hem als begeleider van o.a. Pierre Fournier, Arthur Rubinstein, Moura Lympany, Solomon, Yehudi Menuhin, Ginette Neveu en Jascha Heifetz.

T.a.v. de opnamedata van het Scarlatti-concert: qua matrijsnummers zou je denken dat alles in 1947 opgenomen zou moeten zijn, maar de CHARM database stelt dat plaatkanten 2 en 3 in 1949 opgenomen zijn. Ik hou me maar aan de gegevens van die database.

Wat een prachtige hoboïst was dit toch. Geweldig mooie toon.



Leon Goossens, hobo:

1  Händel: Concerto grosso in Bes    7:22
    adagio - allegro - siciliana (largo) - vivace
    London Philharmonic Orchestra o.l.v. Eugene Goossens II
    78t 30 cm: HMV C.2993   2EA.5308-1a / 2EA.5309-2
    Opname 02-09-1937

2  Domenico Scarlatti, arr. Bryan: Concerto no.1 in G    11:56
    canzonetta - polonaise - minuet - aria - tarantella
    Philharmonia String Orchestra o.l.v. Walter Susskind
    78t 30 cm: Columbia DX 8347-8   
    CAX 9870-3; 9879-1; 9880-3
    Opname 22-04-1947; 28-05-1949

3  Gabriel Pierné: Aubade    2:39
    Gerald Moore, piano
    78t 30 cm: Columbia DX 8347   CAX 9974-1
    Opname 16-06-1947

4  Tomaso Albinoni, arr. Paumgartner: Concert in D op.7 no.6    7:47
    allegro - adagio - allegro
    Philharmonia String Orchestra o.l.v. Walter Susskind
    78t 30 cm: Columbia DX 1753
    CAX 10774-1 / 10779-1   
    Opname 27-03-1950



Download mp3